Op 2 november 2026 gingen Albert Nieuwenhuis en Tineke Nieboer namens LGN in op een aantal belangrijke punten uit de tweede trimesterrapportage 2026 en de ontwerp-begroting 2027.
Albert Nieuwenhuis besprak de zorgelijke ontwikkelingen bij het personeel van de gemeente, de samenwerking met inwoners die beter moet en het niet voldoen aan de vluchtelingenopgave. Tineke Nieboer vroeg verder aandacht voor projecten voor cultuur en sport die sinds 2024 vooruitgeschoven zijn, een open en eerlijke houding van de gemeente, mensen met weinig inkomen, keuzes en prioriteiten in de gemeentelijke plannen.
Trimesterrapportage
De personeelsontwikkelingen blijven zorgelijk, het ziekteverzuim zit nog steeds ver boven het landelijk gemiddelde (7,1 vs rond de 10%) en ook het personeelsverloop blijft hoog. In de rapportage wordt duidelijk aangegeven dat ondanks de aandacht voor verzuimbegeleiding en diverse interventies die worden ingezet het verzuim hoog blijft. Wat ons de grootste zorgen baart is niet de energie waarmee interventies worden uitgevoerd, maar wel de effectiviteit ervan. Ook voorgaande jaren heeft LGN op verschillende manieren hierop gewezen en ook samen met de CU gevraagd om strategisch personeelsbeleid: hoe zorgen we ervoor dat er op lange termijn verbeteringen komen in de organisatie?
Een strategisch plan is nu urgenter dan ooit vanwege de dreigende rode cijfers. Wat mist in de beschrijvingen van de organisatieontwikkeling is een rode draad, een helikopterview van waaruit gehandeld wordt: het accent ligt teveel op activiteiten die niet met elkaar verbonden zijn. De helikopterview in deze situatie bestaat uit:
- een heldere analyse van het vraagstuk
- onderbouwde prioriteiten en doelen formuleren
- interventies bepalen die succes opleveren
- resultaten meten
Met een strategisch plan is het verbeterproces te monitoren en inzichtelijk te maken voor de raad en inwoners. Aangezien dit nog niet het geval is gaat LGN een motie indienen om meer inzicht te krijgen op de organisatieontwikkeling vanuit de controlerende rol als raad.
Dat de samenwerking met inwoners nog niet goed verloopt blijkt uit de extra kosten voor bijvoorbeeld het zonder overleg met betrokkenen wijzigen van de BAG Oosterduinen, moeizame handhavingskwesties, juridische procedures en oplopende kosten voor WOO-verzoeken. Vervolgens zien we dat de € 18:000 die voor participatiebeleid was bestemd naar de begrotingsruimte 2027 gaat en als budget verdwijnt. Daarnaast is de uitgestroomde ambtenaar participatie niet vervangen, terwijl werken aan het vertrouwen in de lokale democratie en samenwerking met de inwoners juist nu zo belangrijk is blijkt uit het onderzoek hiernaar. Hieraan werken heeft een positief effect op de dienstverlening aan inwoners en maakt het werken voor de gemeente Noordenveld leuker.
Volgens de stand van zaken van de vluchtelingenopgave lijkt de doelstelling niet te worden gehaald. In de raadsvergadering van 27 november 2024 is door LGN samen met Gemeentebelangen een motie ingediend met het verzoek om jaarlijks met de raad te evalueren voor een beter proces van locatiekeuze en opvang. De toenmalig wethouder zegde toe dat hij samen met de burgemeester de raad geregeld bijpraat. De motie is met deze toezegging ingetrokken, maar vervolgens wat LGN betreft onvoldoende uitgevoerd. LGN verzoekt het college op korte termijn een overleg met de raad hierover te organiseren.
Ontwerpbegroting
Voorzitter, allereerst wil de fractie van Lijst Groen Noordenveld de ambtenaren danken voor de beantwoording van de vragen, zowel tijdens de zogenaamde speeddate, als schriftelijk. Verder verwelkomen wij natuurlijk ook onze nieuwe voorzitter. Moge zij de voorzittershamer met wijsheid en plezier hanteren.
Bij de vooruitblik op de begroting 2027, de Perspectiefnota, heeft LGN met name aandacht gevraagd voor projecten voor cultuur en sport die sinds 2024 vooruitgeschoven zijn. Denk aan Speed Centre Roden, cultuurbudgetten, sportaccommodatie / parkeerplaats Eenerstraat Norg. Ook de Multifunctionele Accommodatie Peize, Tennisvereniging Peize, VV Peize, Stichting Spelweek Noordenveld, Dorpshuis Roderwolde en Gevangenismuseum Veenhuizen hebben hulp van de gemeente nodig. Veel insprekers hebben dat de raad op 21 oktober jl goed duidelijk gemaakt. De bedoeling was om op basis van een helder overzicht van de kosten en de financiële mogelijkheden in de gemeenteraad keuzes te maken, maar daarvan lijkt niets terecht te komen. De hockeyclub Roden en een Multifunctionele Accommodatie (MFA) in Nieuw-Roden, hebben de ontwerpbegroting gehaald, de andere projecten niet. Waar is echter het overzicht met de kosten en de afwegingen? Waarom krijgt het ene project wel een bijdrage en de andere projecten niet? Een aantal projecten wacht al drie jaar en heeft zelfs geen uitzicht op een bijdrage in 2028. De gemeenteraad moet afwegingen kunnen maken, maar kan dat niet als gegevens over de kosten en de noodzaak ontbreken.
LGN stelt voor dat zowel voor sport als musea/cultuur in 2027 een integraal accommodatieplan wordt opgesteld: met budgetten en met perspectief voor de verenigingen en andere betrokkenen. Wat LGN betreft mag daar een deel van de algemene reserve voor worden gebruikt: het gaat immers om behoud van leefbaarheid voor onze dorpen en steun voor de inzet van de vele vrijwilligers. De veerkracht van de samenleving noemt LGN dat. Het mag niet zo zijn dat door het lange wachten organisaties en vrijwilligers afhaken en denken dat overleg en inspreken bij deze gemeente geen zin hebben. Veel tijd steken in plannen voorbereiden met nul resultaat. Dat moet Noordenveld koste wat het kost voorkomen. Het vertrouwen in de democratie neemt al flink af. Openheid en eerlijkheid zullen wij, raadsleden, wethouders en burgemeester, in de praktijk moeten laten zien. LGN overweegt 9 november hiertoe een motie in te dienen.
Dat brengt mij bij de samenwerking met inwoners: participatie. Een uitdaging voor de plannen voor de transformatie Oosterduinen, die in 2027 een flinke stap verder moet komen. De gemeente heeft goud in handen: veel betrokken kritische mensen in de Oosterduinen die eindelijk eens rust willen in hun gebied met respect voor natuur, recreatie en bewoners. Maak gebruik van hun kennis en werk samen! Een mooi voorbeeld van samenwerking is de uitvoering van de wens van de kinderadviesraad en van enkele raadsfracties waaronder LGN voor meer handhaving: Er komen twee bijzondere opsporingsambtenaren (Boa’s) bij. Aan de andere kant lukt het de gemeente niet om de kosten van Woo-verzoeken (wet open overheid), de kosten van handhaving en de kosten van juridische procedures goed in beeld te brengen en beheersbaar te houden. Volgens blz 133 van de Begroting wordt in 2027 voorzichtig gestart met passieve openbaarmaking en publicatie van WOO-verzoeken. Actieve openbaarmaking en een betere informatiehuishouding gaan helaas nog lang duren. Om inwoners beter van dienst te zijn en extra werk te voorkomen, zou wat LGN betreft daar meer energie in gestoken mogen worden. Meer ambtelijke energie en financiële ondersteuning zou ook moeten gelden voor de uitwerking van het rapport over verbetering van de lokale democratie. De raadswerkgroep participatie pakt dit op, maar heeft geen budget meer en de medewerker die ondersteunde bij de nota participatiebeleid heeft de organisatie verlaten. Ondersteuning voor dit onderwerp mag prioriteit hebben. Mogelijk komt LGN hiertoe met een motie. Wij beraden ons daar de komende week op.
Een ander belangrijk onderwerp is de werkorganisatie van de gemeente. LGN heeft daarover bij de trimesterrapportage al het nodige gezegd. Ook uit de ontwerpbegroting die nu voorligt blijkt op bladzijde 138 dat aantallen en kosten personeel een grote stijging t.o.v. 2023 laten zien. Zoals reeds aangekondigd door raadslid Nieuwenhuis tijdens de behandeling van de 2e trimesterrapportage komt LGN met een motie over Strategisch Personeelsbeleid.
LGN vindt de teksten op blz 110 van de Begroting 2027 over onderhoud en investering in civiele kunstwerken heel treffend. Voor alle duidelijkheid het gaat hier niet om het jaar van de cultuur of musea in de gemeente maar om bruggen e.d. De teksten zijn: “Het zo weinig mogelijk aanleggen van nieuwe civiele kunstwerken; Hierbij is het uitgangspunt ‘niet bouwen, tenzij” en “Het blijkt dat zeven betonbruggen te weinig draagkracht hebben. Een aantal bruggen hebben een as-last en gewichtsbeperking gekregen. We onderzoeken hoe we omgaan met de bruggen met verminderde draagkracht.” Uit deze zinnen blijkt een duidelijke keuze om hieraan geen prioriteit te geven en eerst maar eens rustig te onderzoeken.
Zou dit ook niet moeten gelden voor te ontwikkelen bouwprojecten? Volgens blz 101 van de begroting kleven er grote risico’s aan het ontwikkelen van bouwprojecten. Er zijn zorgen over het aansluiten bij de behoefte van te bouwen woningen en er zijn berichten over moeilijk verkoopbare woningen. Zeker als de huidige organisatie het werk niet meer aankan, is het van belang ook hier prioriteiten te stellen en net als bij de bruggen, eerst een onderzoek te doen.
Verder wil LGN wijzen op de mensen met weinig inkomen. Deze verdienen aandacht, met name in de huidige tijd. Noordenveld heeft hoge gemeentelijke lasten die door de inflatie weer flink stijgen. Er is een behoorlijke toename van kwijtschelding van belastingen wegens een te laag inkomen. Meer aandacht voor de lage inkomens juicht LGN toe.
Keuzes maken voor wat je wel kunt doen, dat zou LGN graag zien voor 2027: geef de samenleving in de dorpen prioriteit.
Afrondend voorzitter, LGN is voornemens 9 november 4 moties in te dienen. Drie moties heb ik al aangekondigd in de beschouwingen van LGN. De vierde motie betreft het spoedig mogelijk maken van achterstallig onderhoud van de accommodatie van Speed Centre Roden.